Lam Le Trinh - Chien Thang Khong Vinh Quang

This article has 1
comment(s). Be sure to check them here.

Chien Thang Khong Vinh Quang

Lam Le Trinh / Lam Le Trinh

" Trong chnh trng cung nh chien tranh,
hay can trong khi ca tung c hanh
cua nhng ngi thang cuoc"

William Niskanen

Trong so lanh tu cong san Vietnam, ngoai Ho Ch Minh, Vo Nguyen Giap la ngi duy nht tao ra c huyen thoai cho ban than bang nhng chien thang chong ngoai xam. Trc 1976, nhieu ky gia quoc te phong van Giap va viet bai ang bao nh Wilfred Burchett, Jacques Decornoy,Ladislaw Mnacko, Madeleine Riffaud, Oriana Fallaci, Marta Rojas, Nabil Zaki, Stanley Karnow, Tihomir Ilievski, Harold Moore, Miguel Rivro..v..v.. Mot so sach viet ve Giap c xuat ban, trong o hai quyen gay chu y :"The Victor in Vietnam" cua cuThieu tng Peter MacDonald,goc Anh (nxb W. Norton Co, London, 1993) va " Victory at Any Cost " cua Cecil B. Currey, Giao s s hoc quan s tai ai hoc South Florida, Hoa ky (nxb Brassey’s Inc., Washington, 1997).. Mot so tai lieu nghien cu ve Giap lu tr tai cac trng Chien tranh Quan s Hoa ky cha xuat ban , tac gia la nhng chuyen vien Terry Barton,John Bell, Douglas Eye, James Laidlaw, Allen Padgett, Douglas Pike....T 1955 cho en 1989, Vo Nguyen Giap cung co viet vai bai ngan pho bien qua VN Thong Tan Xa, Foreign Languages Publishing House, hay trong cac bao va tap ch Cong san nh t Nhan Dan, S That, Quan oi Nhan Dan, Hoc Tap, Vietnam Courier..v..v..

Phai i cho en thang 4 va qua, Giap – nay 88 tuoi - mi c Chnh Tr Bo cho phep phat hanh quyen hoi c " ng Ti ien Bien Phu (TBP) ", qua ngoi but cua nha van Hu Mai, tai Nha Xuat ban Quan oi Nhan,Hanoi. So sach in ra la 7000 cuon, moi cuon day 427 trang, gom co 12 chng, a "nop lu chieu", va lien he en giai oan t ngay 23.9.1945, khi chien tranh ong Dng m man, cho en Xuan He 1953, luc chien dch Thng Lao thanh cong. Khong thay ghi trong sach chng nao quyen hai mi ra mat oc gia. Ch thay rao ni trang cuoi: ". Nhan dan va quan oi ta a vt mot thi ky mi ay th thach m ra con ng i ti iem hen lch s ien Bien Phu na nam sau o, trong ong Xuan 1953- 1954".

V hoi c cua Giap cha in toan bo nen trong bai nay, tai lieu x dung se lay mot phan t "TBP" va phan khac, t cac tac pham neu tren cua Peter McDonald va Cecil B. Currey, ca hai a phong van trc tiep Giap nhieu lan. Trong mot bai sau, chung toi se e cap en vai tro thc s cua Nga, Tau trong cuoc chien VN trc 1975 va noi en anh hng cua chien lc quan s mi cua Hoa ky oi vi Hanoi.

i vao Cach mang

Trong nhom lanh tu gia cua Cong san VN, Vo Nguyen Giap – sinh ngay 24.8.1912 tai Quang Bnh , Trung Viet – la ngi khoa bang nhat: trung hoc tai trng Quoc hoc Hue, tu tai Phap tai Lycee Albert Sarraut, hoc luat  Hanoi (1938) nhng phai ngng na chng e day S tai trng t thuc Thang Long . Mac du Giap khai xuat than t mot gia nh nong dan ngheo, nhng that ra, Giap thuoc thanh phan trung lu v cha cua Giap la mot ong o nho lam quan cap thap. Nhac gia cua Giap (i v sau) la giao s ang Thai Mai va anh em ban re cua Giap la hoc gia chong cong Hoang Van Ch. Giap gia nhap sm vao ang Lao ong VN, tien than cua ong dng CS ang. Giap gap Nguyen Ai Quoc, sau nay oi ten thanh Ho Ch Minh, lan au tien nam 1940. tai Con Minh va Giap c gi sang Dien An va Chingshi,tc Tnh Tay thuoc Quang Tay, Trung quoc, e thu khoa huan luyen ve thuyet Mac Le va du kch chien. Giap i tu hai nam v ly do chnh tr va v trc cua Giap b Phap bat giam va qua i tai kham Hoa Lo sau nay c tu binh My menh danh Hanoi Hilton.

The s thang tram.

Neu Ho la lanh tu cua ang CSVN t ngay thanh lap (nam 1930) cho en khi qua i, neu Pham Van ong la canh tay th lai cua Chnh phu gan 40 nam trong vai tro Thu tng bu nhn th Giap han la canh tay quan s a dao tao va ch huy Quan oi Nhan Dan , ng mui chu sao tren 30 nam vi cac lc lng vo trang Phap, My va..Trung Cong (nam 1979) , khong ke 6 nam sau o trong nhng chc vu ngoi chi xi nc. Bi the, i chnh tr cua Giap nhieu phen len bong xuong tram, vinh nhuc i oi vi that sung. Giap a am trach u loai chc vu trong Quan oi, Chnh phu va ang: B th ang uy, Ch huy trng kiem Chnh uy nhieu chien dch tai mat tran, Uy vien trung ng, Bo trng Noi vu, ai tng Tong t lenh, Chu tch Quan uy, Bo trng Quoc phong, Pho Chu tch Hoi ong Bo trng ac trach Khoa hoc..v..v... Thang 6.1950 Bo Quoc phong- Tong t lenh c to chc thanh ba bo phan: Bo Tong Tham mu (Hoang Van Thai) , Tong cuc chnh tr (Nguyen Ch Thanh) va Tong cuc cung cap (Tran ang Ninh). Trc 1976, Giap ng hang th sau trong Chnh tr bo va tuot lan xuong hang 11 e roi b ay ra khoi c cau nay nam 1982 trong ai hoi ky 5 cua ang v "ly do tuoi tac va sc khoe". Giap la gng mat ien hnh cua mot lanh tu CS sa c va cam phan. Khong c xay lang va "long kien" nh Ho, Giap ngay nay la mot cay kieng la c ang – tuy nhu cau – lau lau em ra pho trng vi thien ha e nhac lai cuoc " chien tranh than thanh" cua ho.

B quyet chien thang

Trai vi tng Van Tien Dung va Tran Van Tra, Giap i cho en 24 nam sau ngay chien cuoc VN cham dt mi cho xuat ban hoi ky. Ngoai nhng cuoc phong van va tuyen bo lat vat vi bao gii, Giap cung c chu y qua bai " Chien dau trong vong vay" va dac biet, "Quyet nh kho khan nht" ang nam 1989 trong t Quan oi Nhan Dan. Giap a ngoan ngoan tuan hanh chat che lap trng cua CSVN la " ang tren tat ca, tranh e cao ca nhan". Ho la biet le duy nht , d nhien.

Ve chien thuat quan s, Giap ngng mo Napoleon, Mao Trach ong va Lawrence of Arabia, ngi hiep s Anh a giup vua Ibn Saoud sang lap e quoc Saudi Arabia trong sa mac dau la Trung ong va la tac gia cua tac pham du kch va phieu lu bat hu "The Seven Pillars of Wisdom". Giap cung a say sa nghien cu chien lc gia Trung Hoa Sun Tzu tc Ton T , 500 trc Thien Chua giang sinh, va ly thuyet gia Carl Von Clausewitz , mot tng lanh Prussia c Hitler ton sung .

Trong TBP, Giap e cao chu ngha Mac Le va luon luon trang trong nhac en Ho Ch Minh (HCM) – c Giap goi la Bac hay Ngi - nh "linh hon cua chien thang", thng xuyen co mat trong cac chien dch ln, uy lao binh s cap di, ra ch th, on doc cong tac va thao luan ke hoach. Giap khong bo l c hoi than tng hoa Ho, oi khi vi li le lo bch.  mot vai ni, Giap co nhac en Tong b th Trng Chinh mot cach ne nang. Trong so co van do Mao gi qua Bac Viet , Giap to ve tng ac vi Vi Quoc Thanh va Tran Canh, ban than cua Ho t 1924. Trong nhng phong van danh cho P.McDonald va Cecil Currey, Giap trnh bay nh sau – va giai thch ro hn trong hoi c TBP – nhng iem chnh trong sach lc HCM dan en chien thang:

1 – a tac ong chnh tr len hang au, tren ca tac ong quan s. Trung ng lanh ao sang suot, a phng ch ao ung an, cac c quan quan dan chnh phoi hp e hanh ong nht tr. Khong khinh ch, phai tranh thu thi gian chuan b. Ve ch ao chien dch, can chon ung iem ot pha chien dch, kien tr ch vien, tap trung lc lng tieu diet tng bo phan quan vien. Du kch la chnh, hoc tap anh van ong chien, ay manh van ong chien tien ti. anh chac thang, mi anh, du anh ln hay anh nho. ac biet chu y en to chc cac c quan hau can e cung cap thc pham, an dc, cap cu thng binh, nuoi tu binh. ang chu trng nam dan e tan dung nhan lc v " Co dan la co tat ca!". Giap ghi trong hoi ky, trang 175 ,: Thang ba 1951, cung i vi bo oi (ong 25.719 ngi) ra mat tran, co 30. 000 dan cong e chuyen van gao, an, gong ganh ngay em , nang hn cac chien s , trong ieu kien vo cung gian kho.

2 – Can bo hoa nhan dan (proselytisation) v can bo thong suot ng loi cua ang, co tac phong ao c mau mc, la chat men cach mang e khuay ong xa hoi. Theo Giap. Ho thng nhan manh " phai lay c long dan, yeu men dan, gi ky luat cho nghiem..gianh thang li quan s tc la at c s cho thang li chnh tr". Trach nhiem "Ren can, chnh c.Luyen quan lap cong" do ai tng Nguyen Ch Thanh, Trng cuc Chnh tr, phu trach. Phe bnh va t phe bnh c ang ac biet coi nh quy luat e tien bo. Giap ghi lai li nhac cua "Bac" ngay 26.4.1951 trong Hoi ngh kiem iem chien dch ng 18:" Chu trong phe bnh mnh trc, phe bnh ngi sau, phe bnh mnh la chnh, phe bnh ngi la phu. T phe bnh va phe bnh cot e thong nhat t tng. T tng co thong nhat, hanh ong mi thong nhat." (trang 190 Hoi c).

3- Quyet tam au tranh (determination) e hoan tat chu trng bang moi gia khi nam vng hoan toan muc tieu. Trong hoi c,  trang 360, 362 va 389, Giap khong ngt nhac lai : "Bai hoc quyet tam cua Bac lai hien ra moi lan cac n v gap kho khan. (Bac noi) anh th phai thang, bat ky viec g, to hay nho, neu mnh co quyet tam th eu lam c, ma con loi cuon c ngi khac. Quyet tam phai tham nhuan sau sac en moi ngi. Gap thuan li th phai quyet tam phat trien, gap kho khan th phai quyet tam khac phuc. Gap cai de ma khong quyet tam phat trien th no co the bien thanh cai kho, gap cai kho ma quyet tam khai pha th cung thanh de."

4- Khi ngha , thuc ay dan chung day loan (insurgency) khi tnh the chn mui va c chuan b ay u.Trong Chng "Mua Xuan Sam Na" cua hoi ky, trang 389- 390, Giap viet:" e duy tr khang chien trng ky va a khang chien en thang li hoan toan, Ngi (tc HCM) neu len hai van e chnh: Lanh ao khang chien va Phat ong quan chung tien ti cai cach ruong at. Ve ch ao khang chien, Ngi chu trng trng ky khang chien, t lc canh sinh, khong ngng tien cong, anh iem diet vien va e ra can tranh cho manh, anh cho yeu e phan tan lc lng ch va tieu diet sinh lc ch, m rong vung t do. Bo oi chu lc phai dung van ong chien mot cach linh hoat e tieu diet tng mang sinh lc ch, ong thi dung cong kien chien hut quan ch en ma anh, phan tan lc lng ch, lam roi loan ke hoach ch va tao ieu kien cho van ong chien. Chien trng sau lng ch phai ay manh chien tranh du kch e m rong va cung co nhng can c khang chien.Luon luon xem trong viec khuyen bo oi boi dng can bo... Ve thc hien chnh sach ruong at, Ngi ch ra: Nen tang cua van e dan toc la nong dan v nong dan chiem ai a so. Muon khang chien hoan toan thang li, dan chu nhan dan that tha thc hien, th phai thiet thuc nang cao quyen li kinh te cua nong dan, phai chia ruong at cho nong dan."

5- Va danh t a thch cua Giap la thi c (the right time to act/ the opportune moment), hanh ong ung luc khi hoi u ieu kien thien thi, a li va nhan hoa. Giap noi :" Khi thi c en,ch xe mot con chot la u thang. Khi trai thi c, xuat quan tat nhien se th tng. Th du: Thang 7.1944, tnh hnh quoc te va kh the cach mang soi ong thuan li e khi cong du kch. Nam 1950, trong chien dch Cao Bac Lang, viec quan Phap ieu ong len ong Khe giup CS hnh thanh nhanh chong the bao vay, "Bac" noi:"C hoi rat tot a xuat hien, khong c bo l" (T BP,trang 63)..

Nhng kho khan va that bai cua Giap.

Trong hoi c, Giap luon luon nup sau ten cua Ho e trnh bay cac quan iem chnh ve lanh ao va chien thuat e khoi b to la t e cao. Giap a long nhng y kien ca nhan vao s trnh bay o. Tron i, Giap (biet than phan) a to ra than trong khi phat bieu. Hanh ong tranh ne nay a khong giup Giap thoat s tru em thng xuyen cua cap bai trung Le Duan -- Le c Tho luon luon benh vc chu ngha ly lch. Cai goc tr thc va trung lu cua Giap la mot "toi to tong" khong the tha th oi vi nhom lanh tu mac xt ban co nong., vao tu ra kham. Chnh v s chong oi nay ma Ho khong a noi Giap vao chc Tong b th ang.

ieu nen ghi khac la trong trong cuoc chien tai VN, cho ti thang 4. 1975, Giap khong he bc chan vao Nam. Ngoai cac chien thang noi danh, Giap a that bai t na bon lan tren con ng hoan lo: 1) Nam 1955, Ho a Giap, Bo trng Noi vu, ra tai San Van ong Hanoi, e thay mat ang va Chnh phu ta toi trc quan chung phan no v ang (va Tong b th Trng Chinh) a sat sinh tren 100.000 nong dan vo toi, khien cho tnh Nghe An noi loan. Uy tn cua ngi hung quan oi a xoa du d luan phan nao 2) Nam 1951, trong vu tan cong chau tho song Hong ha chong quan cua tng De Lattre de Tassigny 3) Nam 1967, trong chien dch ong Xuan va 4) Trong vu tan cong Tet Mau than 1968 gay ton that cho cong quan ma khong xui ay noi dan Mien Nam noi day lat o chnh quyen.

oi thu quan s c Giap ne mat la tng nam sao De Lattre de Tassigny c Phap bo nhiem cuoi 1950 thay the Carpentier vao chc Cao Uy kiem Tong ch huy , ve dan s lan quan s, tai ong Dng . Luc o, quan so Bac Viet la 238.884 ngi va Quan o Vien chinh Phap tang len 239.000. au nam 1950, nc VN Dan chu Cong hoa Bac Viet c cac x CS cong nhan. De Lattre chan chnh lai tnh hnh, cho xay phong tuyen bunkers tai ong bang Bac Bo (nh phong tuyen be tong Siegfried cua c thi e nh the chien) , chu trng tra quyen t tr cho Chnh phu Bao ai, Viet nam hoa chien tranh (ma Giap goi la chnh sach "jaunissement") , van ong Hoa ky giup vu kh, va cho ap dung nhng chien lc mi nh chien lc "nhng con nhm, strategie des herissons." Ket qua la tai vung Trung Du, Vnh Yen, Mao Khe..., trong cac chien dch Tran Hng ao va Hoang Hoa Tham, CS buoc phai rut lui. Ni trang 184 cua Hoi ky, Giap viet:"Ngay 5.4.1951, chien dch Hoang Hoa Tham cham dt, e lai cho toi mot an tng nang ne " va Tong b th Trng Chinh a an ui Giap:" anh nhau the nao cung co tran c, tran khong. Mnh khon nhng phai ngh ch cung khon!". (trang 186).. Chien dch can quet cua Phap m rong en Kien An, Hai Dng, Thai Bnh, Ha ong.. Giap ghi (trang 240 va tiep theo):" Nguy quyen ket hp vi cac giao phai phan ong m nhng hanh quan anh pha du kch vi chieu bai " diet du (kch), quet can (bo), can thanh (nien)" thay cho nhng cuoc hanh binh quan s thuan tuy trc ay. Tai nhieu ni, c s cua ta gan nh mat trang. Co ni 80% so can bo, ang vien b bat, nhng khu du kch, xom lang b triet ha. Vung du kch b thu hep kha nhieu. Phong trao khang chien  ch hau giam sut ro ret".

Moi lo ln khac la vung Bui Chu – Phat Diem, trung tam cua "lc lng cong giao phan ong"  Lien khu 3, ni co 500 nha th va 80 van giao dan. Tai ay, Giam muc Le Hu T, nguyen Co van trong Chnh phu Ho Ch Minh, thanh lap thang 10.1949 " Khu Cong giao t tr" c 22 ai oi t ve (di quyen ch huy cua linh muc Hoang Quynh) va mot tieu oan t lc bao ve. Giap ghi trong hoi ky, trang 200,:" Cac c quan ch ao cua ta, can bo va lc lng vu trang eu b bat ra ngoai. ch a thc hien c am mu chia re lng giao, chong lai khang chien, bien vung at thanh thanh nhng phao ai quan s". Chien dch Quang Trung e bnh nh Ha Nam, Nam nh va Ninh Bnh vao cuoi thang 5.1951 , theo Giap, "gap nhieu kho khan".

Tai Nam Bo, con kho hn. Sau khi Trung tng T lenh Nguyen Bnh, tren ng ra Viet Bac, t thng trong mot vu phuc kch tai Cam bot , B th Trung ng cuc Le Duan thay the, trc tiep gi chc Chnh uy kiem T lenh Nam bo. . Giap ghi ni trang 238 va tiep theo cua hoi ky:" 1951 la thi ky en toi nhat cua Phan lien khu Mien Tay. Quan ch a lan chiem toan tnh Bentre, Vnh Long, Tra Vinh, can quet quyet liet  Can th va Rach gia. Co ni tieu oan chu lc cua tnh phai phan tan ve cac huyen,bam sat c s, phu trach xa oi, ap oi, nhieu chien s tr thanh du kch . Cac vung can c thng xuyen b bao vay, chia cat, phai oi pho vi nhng cuoc can quet lien tiep cua ch. Nhng tran can quet vi quy mo rat ln dien ra quyet liet  ong bang Bac Bo trong mua Thu khien Bac va Thng vu rat lo ngai. Lat a chu ong tien cong ta trong mua kho nay..."

Trc cuoi nam 1951, khi c Tong thong Truman tiep tai Toa Bach Oc th De Lattre b benh ung th hanh ha. Chieu 15.11.1951, De Lattre hop bao loan tin " chien thang tran Hoa bnh" (do tng Salan ch huy). Bon ngay sau, De Lattre ti Hoa Bnh. ay la cuoc chia tay cuoi cung. Trung tuan thang gieng, ong ot ngot qua i va c vinh thang Thong che. Chien tranh tai Vietnam xoay chieu sau o.

oi thu phe bnh lan nhau

Trong chng chot " Giap – An assessment" cua "The Victor in VN", tac gia Peter McDonald a ghi lai nhan xet cua tng Marcel Bigeard (Phap) va Westmoreland (Hoa ky) ve Giap. Ca hai cong nhan Giap la mot cap ch huy co tai, nam vng binh phap, ve chien lc (strategy), chien thuat (tactics) lan tiep van/ hau can (logistics) ; Giap co c tnh sau sac va biet khong tai pham loi lam. Tuy nhien theo ho, Giap coi thng sinh mang, ap dung phung ph chien thuat bien ngi, hanh quan hao binh va oi khi, qua t tin nh trong vu tan cong Tet Mau than. Westmoreland pham bnh them:" Neu mot tng My th quan nh the, y bay chc trong vong ba tuan". Va Westmoreland than phien:" Ngi lnh tre Hoa ky b thiet thoi v khong c d luan My ung ho..Quyet nh cua Nixon rut binh ra khoi Vietnam lam cho Quan oi Hoa ky mat tin tng."

e tra li gian tiep Westmoreland va Bigeard, Giap ghi lai nh sau trong hoi c, trang 188, ch th cua Ho: " Tai Trieu tien, ch nguyen quan Trung quoc dung chien thuat " nhan hai" nen a ay lui quan My ve v tuyen 38. Trung quoc co tren 400 trieu dan mi lam c nh vay. Ta phai anh theo cach cua ta. Phai het sc tiet kiem xng mau cua chien s. Quan khong can ong. Dan ta ngheo, quan nhieu lay g ma nuoi? Tran Quoc Tuan noi:" Quan quy  tinh, khong quy  nhieu!" . Theo Giap, Phap va My a thua tai VN v xem thng Quan doi Nhan dan va tham lng sai quyet tam cua dan toc Viet. V kem hoa lc nen Giap phai lap thang bang vi quyet nh tan dung nhan lc, khong co cach nao khac.

Ni trang 218 TBP, Giap phe bnh De Lattre nh sau:" - Lat khong ch vc day mot bc tinh than quan oi vien chinh vi nhng li ong vien ma con a gianh c long tin cua binh lnh v biet tap trung lc lng nhanh chong vao nhng iem nong, biet chap nhan nhng thiet hai nho, kien quyet khc t giao chien vi ta trong nhng ieu kien bat li. - Lat a phat huy toi a sc manh nhng binh kh, ky thuat hien ai e ngan chan ta trong anh van ong cung nh anh iem. Va khong phai ch co chng ay. Trong hoan canh lung tung cua chnh quyen Phap, vi uy tn ca nhan va nhng kinh nghiem day dan cua mnh, vien tng nam sao nay ang thc thi tat ca nhng iem trong ke hoach Rve ( CT:tc tng Revers) trc ay, mot ke hoach a c ta anh gia la thc te va nguy hiem".

Sanh vi cac tng ch thu, Giap co mot iem li vo song la Giap trc tiep va tham gia tren 36 nam trong ke hoach quan s lan chnh tr cua Cong ang vi cng v t lenh toi cao va Uy vien cua c cau au nao CSVN. Va chang, tai VN luc o, khong co t do bao ch va truyen thong, khong co ra- do lan truyen hnh (c xem nh xa x pham trong thi chien) nen dan chung khong the muc kch tan mat nhng chet choc va ton hai tren chien trng.

Chien tranh ket thuc

Chien lc gia Clausewitz xem chien tranh nh " mot phng tien duy ly e thc hien chnh sach quoc gia". Cong san VN a khi ong ba cuoc chien  ong Dng e hoan tat oc lap va Thong nhat. Cuoc chien th nhat, t 1950 en 1954, chong Phap; cuoc chien th hai, t 1956 en 1975, e xam chiem Mien Nam VN; va cuoc chien th ba, nam 1979, e xam lang Cam bot.

Tai VN, Hoa ky co tren 58.000 quan t thng, 300.000 b thng, ton that nhieu ty my kim, ngoai ra b st me uy tn quoc te va trong x, dan tam chia re tram trong. ong minh cua Hoa ky: ai Han, Uc, Tan Tay Lan, Phi va Thai Lan, thiet hai 52.000 binh s. Tai Nam va Bac VN, co 2.300.000 ngi chet, dan va quan, khong ke tren nhieu trieu b thng tch va nha tan ca nat.

Hiep c Paris nam 1973 ket thuc chien tranh nhng khong em lai hoa bnh thc s v sau o, tren hai trieu ngi dan Viet phai bo x ra i, mot trieu chet ngoai bien khi, mot so tng ng b CS gi i hoc tap va tren may tram nghn chet song, chet d trong cac trai giam cua nhng x A chau. Tham canh nay nhac lai cau noi cua s gia Tacitus phe bnh La Ma " Ho a tao ra mot sa mac, va ho goi o la Hoa bnh!"

* * *

Trong mot che o khep kn nh Cong san Vietnam va mot xa hoi xoay ve noi tam nh A chau , tham lng nhan vat Vo Nguyen Giap – mot con ngi tham kn va luon luon thu the v hoan canh - khong phai la chuyen de. e mo ta Giap, Peter MacDonald dung hai ch quyet tam, determination, va e de, reserve. Trong quyen " Victory At Any Cost", Chng 23, An assessment, Gs Cecil B. Currey nhan nh:" Nh George Washington va Nathanael Greene, Giap hoc hoi ve chien tranh qua chien au. Ong tin tng ni s huan luyen loi cu, rote training. Ve quan s, cach tiep can phi tn ieu cua ong day dan en mc tr thanh mot hoc thuyet chnh thc va c chap nhan toan ven. Nhng th thach a bien Giap thanh bac thay ve chien lc, chien thuat va tiep van, mac du ong khong c ao tao trong mot Hoc vien .Quan s chnh thong nao. Giap chu trng:" Chien tranh phai la mot chien lc bao quat va ieu hp. Nhng muc tieu chnh tr la can ban. Bi the, Quan oi khong nhng phai chien au ma con phai giao duc quan chung".

Giap hien b benh Parkinson va Hodgkin, ap huyet cao va thng hay nhc au nhng con minh man. Hao quang cua d vang giup Giap song nhanh nhen. Giap thch oc thoai, oi khi tram ngam , khong tho lo bat man (ngay oi vi co Le Duan va Le c Tho) va khi nhan am thoai, khong co y kien g mi me va oc ao. " Va ay la ieu ang tiec! – theo li ghi chu cua McDonald , trang 345 – V vi kien thc san co, ang ly Giap phai nhan thay nhng van e kho cua che o va gop e ngh giai quyet. Ve thi cuoc ben ngoai, Giap tuyen bo vo thng, vo phat:" Chung toi muon song hoa bnh va than ai vi tat ca quoc gia tren the gii."

MacDonald va Currey eu ghi Giap co hai tnh yeu toi thng: To quoc VN va Xa hoi chu ngha. MacDonald ket thuc vi mot nhan xet bi tham:" Giap van con trung thanh mot cach no le (slavishly) vi Thanh kinh Mac- Le- Ho . Ton giao ma Giap sung bai nay khong con c tin tng, The faith Giap believes in is discredited "

Y Kien

1) Thu+a cu. !!! Xin cu. vie^'t the^m nhie^`u ba`i no'i ve^` cuo^.c trie^.t thoa'i chie^'n lu+o+.c ngoa`i Vu`ng I va` Vu`ng II cu?a Tu+o+'ng La^m Quan Tru+o+?ng va Phu'. To^i ddo.c sa'ch cu?a My~ chi? hie^~u lo~m bo~m, nha^'t la` ho. cho ra(`ng TT Thie^.u dda~ sai la^'m khi ra le^.nh bo? Hue^' ho^`i 3/75 ro^`i la.i ra le^.t tu+? thu? Hue^' vie^.c le^.nh la.c kho^ng ddo^`ng nha^'t dda~ khie^'n la`m be^? ca? hai su+ ddoa`n thie^.n chie^'n cu?a QLVNCH. The^m va`o ddo' vie^.c co^' thu? Kon-Tum/ Pleku va` ru't lui tho+`i dd'o o+? vu`ng II cu?a tu+o+'ng Phu' la`m to^?n thu+o+ng nhie^`u sinh ma.ng ca? qua^n la^~n da^n va` ma^'t nhie^`u vu~ khi' va`o tay gia(.c... Hie^.n TT Thie^.u va^~n co`n so^'ng xin cu. ddie^`u tra xem thu+.c hu+ ra sao. To^i cho la` Thie^.u dda~ thi ha`nh ke^' bo? VNCH cu?a My~ va` ta.o ca?nh tan ra~ cho QLVNCH... Tha'nh ki'nh ca'm o+n cu. dda~ co' nhie^`u ba`i ve^` VN ra^'t bo^? i'ch cho quo^'c gia da^n to^.c. Xin cu. E-Mail cho to^i ankhe13@hotmail.com, to^i co' va`o VBOL va` ca? forum cu?a ba'o na`y dde^? tha?o lua^.n ve^` chie^'n tranh VN va` dda? pha' bo.n CSVN ddo^.c ta`i... Ki'nh cha`o cu. (An-Khe^, 3/21/2001 1:09:45 AM)

Homepage
Feedback / Commentaire / Y kien